El fonksiyonunun bozulması, özellikle ince motor becerileri gerektiren aktivitelerde önemli zorluklara yol açar. Parkinson hastalığı teşhisi konan bireylerin yaklaşık %90'ı, gömleği düğmelemek, ayakkabı bağcıklarını bağlamak veya bozuk paralarla uğraşmak gibi elli görevleri yerine getirmekte zorluk çeker. Ambülasyon zorlukları ve bilişsel bozukluğun ardından, el fonksiyonundaki eksiklikler Parkinson hastalığı olan bireylerde yaşam kalitesini olumsuz etkileyen üçüncü en önemli faktörü temsil eder. El Beri Anketi (DextQ-24), Parkinson hastalığı olan bireylerde, özellikle günlük aktiviteler bağlamında el fonksiyonunu değerlendirmek için geçerli ve güvenilir bir araç olarak tanımlanmıştır. Bununla birlikte, mevcut literatürün gözden geçirilmesi ve anketin orijinal geliştiricisi ile doğrudan iletişim, bir Türkçe çevirinin henüz doğrulanmadığını veya güvenilirlik açısından test edilmediğini göstermektedir.

Bu çalışmanın amacı, Parkinson hastalığı olan bireylerde el fonksiyonunun değerlendirilmesi için El Beceri Anketi'nin (DextQ-24) Türkçe versiyonunun geçerliliğini ve güvenilirliğini değerlendirmek, böylece klinik uygulamada, değerlendirmelerde ve gelecekteki araştırmalarda kullanımını kolaylaştırmaktır.

Nörolojik hastalıklar sıklıkla el performansını etkileyerek fonksiyonel sakatlıklara yol açar. Bunlar arasında Parkinson hastalığı, el fonksiyonu üzerinde önemli bir etkisi olan hem motor hem de motor olmayan semptomlarla karakterize kronik, ilerleyici bir nörodejeneratif bozukluktur. Hastalık öncelikle substantia nigra'da dopaminerjik nöronların dejenerasyonu veya kaybı ile ilişkilidir ve genellikle orta yaşlı ve yaşlı bireylerde görülür ve başlangıç tipik olarak 50 ila 60 yaşları arasında meydana gelir. Dinlenme titremesi, sertlik, postural instabilite ve bradikinezi gibi motor semptomlar birincil klinik tanı kriterlerini oluşturur. Bradikinezi veya hareket yavaşlığı, yatakta dönme veya oturma pozisyonundan ayakta durma da dahil olmak üzere motor görevleri yerine getirmede zorluklara katkıda bulunur. Ek olarak, nesne manipülasyonunda bozulmalar ve el-parmak koordinasyonunda bir düşüş sıklıkla gözlenmektedir. El fonksiyonunun bozulmasının altında yatan kesin mekanizmalar belirsiz kalsa da, bradikinezi, kas güçsüzlüğü ve azalmış parmak momentumu gibi motor bozuklukların katkıda bulunan faktörler olduğuna inanılmaktadır. El fonksiyonu, Parkinson hastalığının çeşitli aşamalarında günlük ve fonksiyonel aktivitelerin yürütülmesinde çok önemli bir rol oynar.

Assessment and training of hand functions constitute a significant component of treatment approaches in the field of physiotherapy and rehabilitation. Fine and gross motor skills, as well as hand outcome measures, play a crucial role in evaluating hand functions. Various standardized tests, including the Jebsen Taylor Hand Function Test, the Nine-Hole Peg Test, the Purdue Pegboard Test, and the Minnesota Manual Dexterity Test, are commonly used for this purpose. However, assessment tools and questionnaires specifically designed to evaluate hand function in the context of daily living activities remain limited. One such measure is the Hand Skills Questionnaire-36 (HSQ-36), which has been translated into Turkish and validated for reliability. In this study, the validity and reliability of the Turkish version of the Dexterity Questionnaire 24 will be tested using the HSQ-36 and the Nine-Hole Peg Test.

Inclusion Criteria:

• Willingness to participate in the study voluntarily
• A confirmed diagnosis of Parkinson's disease
• Age range between 40 and 80 years
• Disease stage classified as Hoehn & Yahr Stage I-IV
• Mini-Mental State Examination (MMSE) score >24

Exclusion Criteria:

• Presence of any neurological disease other than Parkinson's disease (e.g., multiple sclerosis, muscular disorders, stroke)
• History of any surgical procedure involving the upper extremities
• Presence of hand deformities unrelated to Parkinson's disease (e.g., rheumatoid arthritis, nerve injury, connective tissue disorders)

Parkinson's disease